Szkoła położona jest na północ od trasy E-4 na osiedlu Glinianki. W obwodzie szkoły znajduje się osiedle Glinianki, Stary Olkusz, Podgrabie, Bogucin Mały, Czarny Las, Rabsztyn.
Szkoła została oddana do użytku 1 września 1968 r. Niełatwe było zadanie pierwszego dyrektora szkoły pana Józefa Narajowskiego, który organizował wówczas pracę szkoły. Budynek nie był jeszcze całkowicie wykończony, ale do pracy włączyli się nauczyciele, rodzice, a nawet dzieci i już 9 IX 1968 roku uczniowie mogli rozpocząć naukę w pięknych, jasnych salach lekcyjnych. Grono nauczycieli liczyło 25 osób, dyrektorem szkoły był wspomniany już pan Józef Narajowski, a zastępcą pani Anna Misiek. Szkoła zaczęła tętnić normalnym życiem.
Od tego czasu minęło 33 lata. Były wydarzenia uroczyste i ważne w życiu szkoły:
28 września 1969 r. - nadanie imienia szkole - Marcina Bylicy.
15 czerwca 1969 r. - szkoła otrzymuje piękny sztandar ufundowany przez Komitet Rodzicielski, a na nim słowa, które ciągle są naszą ideą przewodnią: "Nauką i pracą służymy ojczyźnie".
1 września 1971 r. - przyjęcie klas specjalnych do Szkoły Podstawowej Nr 5 w Olkuszu; klasy te po latach przekształciły się w samodzielną szkołę specjalną, która funkcjonowała w naszej szkole do roku 1991.
23 sierpnia 1976 r. - Szkoła Podstawowa Nr 5 w Olkuszu została szkołą zbiorczą obejmującą Punkty Filialne w Troksie, Braciejówce i Podlesiu.
Wrzesień 1978 r. - Szczep Harcerski im. Bohaterów Westerplatte po 10 latach funkcjonowania pod opieką szczepowej Anny Misiek otrzymał sztandar harcerski.
Czerwiec 1999 r. - szkołę opuszczają ostatni siódmoklasiści.
1 września 1999 r. - przekształcono szkołę z ośmioletniej w sześcioletnią.
Czerwiec 2000 r. - szkołę opuszczają ostatni ósmoklasiści.
31 sierpnia 2000 r. - zlikwidowano Punkt Filialny w Podlesiu Rabsztyńskim.
Dyrektorzy Szkoły Podstawowej Nr 5 w Olkuszu:
- Józef Narajowski
- mgr Wojciech Boczkowski
- mgr Wiesław Wieczorek
- mgr Zenona Zielińska
- mgr Andrzej Feliksik
- mgr Teresa Giczel
- mgr Grażyna Kaziród
Szkoła dopracowała się wielu tradycji:
- ślubowanie klas pierwszych, które uroczyście obchodzimy w październiku. Pierwszoklasiści prezentują bardzo sympatyczny program, który pod kierunkiem nauczycieli - wychowawców potrafili przygotować w ciągu pierwszego miesiąca zajęć w szkole, a starsi uczniowie zabawiają najmłodszych kolegów własnymi występami artystycznymi,
- konkurs na najciekawszy strój z okazji Halloween,
- komers klas szóstych przygotowany w szkole przez rodziców we współpracy z nauczycielami - wychowawcami,
- uroczystości patrona szkoły - Marcina Bylicy; program taki szkoła prezentuje również na uroczystościach środowiskowych w celu spopularyzowania sławnego Olkuszanina,
- konkurs stroików świątecznych, które przed Świętami Bożego Narodzenia uczniowie ofiarowują wraz z programem artystycznym ludziom samotnym i chorym w Domu Opieki Społecznej w Olkuszu,
- konkurs szopek,
- poranek wigilijny i jasełka w szkole,
- powitanie wiosny i palenie Marzanny,
- sprzątanie świata - jesienią,
- obchody Święta Ziemi - wiosną,
- obchody święta zakochanych 14 II - Walentynki,
- konkursy ekologiczne w związku z obchodami Święta Ziemi,
- obchody miesiąca Kultury Zdrowotnej z "dyskoteką ekologiczną" na zakończenie miesiąca kwietnia; na dyskotece propagujemy naturalne napoje owocowe i warzywne przygotowane przez uczniów,
- Dzień Dziecka, całodniowa impreza z zabawami, konkursami i dyskoteką,
- konkursy muzyki poważnej,
- spotkania z artystami krakowskiej "Ballady" dla klas młodszych,
- spotkania z aktorami scen krakowskich w celu rozwijania kultury żywego słowa.
Po zajęciach dydaktycznych uczniowie mogą uczestniczyć w wybranych przez siebie kołach zainteresowań:
1. koła przedmiotowe:
- polonistyczne
- przyrodnicze
- matematyczne
- informatyczne
2. koła artystyczne i sportowe:
- koło recytatorskie - poloniści
- Teatr Małych Form - Elżbieta Trólka
- Chór - Urszula Baran
- zespół instrumentalny - Urszula Baran
Zdolności ekonomiczne uczniowie rozwijają pracując w szkolnym sklepiku pod czujnym okiem pani Małgorzaty Bień i Grażyna Mroźnik. Nasi uczniowie zajmowali najwyższe wyróżnienia w konkursach przedmiotowych i na Festiwalach Kultury Szkolnej. Największe sukcesy odnotowywali przede wszystkim w działalności artystycznej.
Nasi uczniowie uczą się w klasopracowniach. Rodzice uczniów wspólną pracą i własnymi środkami finansowymi odnowili sale lekcyjne. Jest to wspaniałe osiągnięcie współpracy nauczycieli - wychowawców z rodzicami dla dobra dzieci. Równie pięknym osiągnięciem jest urządzenie sali do gimnastyki korekcyjnej i pracowni komputerowej. W ramach własnych możliwości dzięki pracownikowi zatrudnionemu jako konserwator w szkole wyremontowano sale (płytki, boazeria, lustra), a dzięki rodzicom - sponsorom zakupiono wykładzinę i odpowiedni sprzęt typu "Atlas" do ćwiczeń. Rada Rodziców z wypracowanych przez siebie środków finansowych oraz dobrowolnych składek grupy zaangażowanych w problemy szkolne rodziców zakupiła komputery. Uczniowie bardzo chętnie korzystają z sali komputerowej na lekcjach informatyki i na zajęciach koła komputerowego. Lekcje religii odbywają się w sali katechetycznej. Dzięki pięknej kompozycji malarstwa i elementów rzeźbiarskich ( dzieło olkuskich artystów samouków: p.Barbary Litarskiej i p. Józefa Jaska ) w sali panuje atmosfera sprzyjająca modlitwie i poznawaniu Słowa Bożego. Uczniowie naszej szkoły uczą się języka angielskiego już od I klasy, a informatyki od II klasy.
W naszej szkole w czasie przerw i po lekcjach nie można się nudzić:
- na korytarzach rozbrzmiewa muzyka ze szkolnego radiowęzła obsługiwanego przez sekcję Samorządu Szkolnego; trwa nieustający konkurs na szkolną listę przebojów
- na korytarzach odbywają się rozgrywki w tenisa stołowego między kolegami
- na przerwie śniadaniowej można kupić smaczne zapiekanki lub hot-dogi, a na przerwie obiadowej można posilić się wykupionym wcześniej obiadem
- na świetlicy szkolnej można pograć w gry planszowe lub odrobić lekcje korzystając z pomocy nauczyciela lub kolegów
- w bibliotece szkolnej pod fachowym okiem bibliotekarza można skorzystać z interesującej literatury
W szkole od pięciu lat ukazuje się uczniowska gazetka "Pisemko na pięć". Jest to czasopismo wychodzące jeszcze niezbyt regularnie ze względu na trudności techniczne. Obecnie jednak dzięki pracowni komputerowej jest szansa, aby "Pisemko" stało się dla naszych uczniów ulubionym miesięcznikiem. Uczniów o zacięciu dziennikarskim nie brakuje. Udowodnili już, że pod kierunkiem informatyków pań: Teresy Giczel i Danuty Burdykiewicz, potrafią zredagować ciekawą gazetkę. Są w niej: wiadomości z życia szkoły, wywiady z nauczycielami i nie tylko, twórczość własna uczniów, spora ilość niebanalnego humoru, kącik rozrywek umysłowych, konkursy z nagrodami.
Uczniowie "Sami o sobie"
Szkoła Podstawowa Nr 5 w Olkuszu to bardzo dobre miejsce do nauki i zabawy. Nauczyciele jako wysoko wyspecjalizowana kadra przez swą sumienną pracę sprawiają, że w naszej szkole poziom nauczania jest wysoki. Jest wielu pedagogów z długoletnim doświadczeniem, którzy zapoznają nas z tradycjami szkoły. Jesteśmy obiektywnie oceniani za naszą pracę. Do naszej szkoły nie uczęszcza bardzo dużo dzieci, ogółem jest 361. Umożliwia to znajomość wszystkich uczniów. Panuje więc wśród nas miła, przyjacielska atmosfera. Dyrekcja, nauczyciele - wychowawcy i pani pedagog czuwają nad naszym bezpieczeństwem. Wszelkie przejawy agresji są szybko wykrywane i zwalczane. Dzięki temu czujemy się w naszej "Piątce" bezpiecznie. Nie ma tu przemocy, wymuszania, bicia. Nauczyciele są przychylnie nastawieni do naszych pomysłów. Starają się pomóc nam w ich realizacji, udostępniając nam wszelkie potrzebne do tego środki. W naszej szkole organizowanych jest wiele zabaw i imprez: Dzień Nauczyciela, Halloween, Andrzejki, Mikołajki, Walentynki, Marcinki, Dzień Wagarowicza, choinka noworoczna, Dzień Dziecka i wiele innych. Zdarzają się też takie sytuacje, że trudno zorganizować opiekę nauczycieli - wychowawców na niektóre dyskoteki. Podsumowując stwierdzamy, że czujemy się w tej szkole bardzo dobrze i trudno będzie się nam z nią rozstać.
Najważniejsze obecnie zadania szkoły:
- Szkoła Podstawowa Nr 5 jako jedyna ze szkół olkuskich posiada kort tenisowy - ostatnio zaniedbany. Rodzice w czynie społecznym podjętym przez Radę Rodziców wiele zrobili, aby doprowadzić kort do stanu użyteczności, ale trudności finansowe nie pozwoliły na doprowadzenie prac do końca.
