§ 10.

Mieszkańcy Gminy podejmują rozstrzygnięcia w głosowaniu powszechnym (poprzez wybory i referendum) lub za pośrednictwem organów Gminy.

 § 11.    

Organami Gminy są:
1) Rada Miejska,
2) Burmistrz Gminy.

§ 12.    

1. Działalność organów Gminy jest jawna. Ograniczenia jawności mogą wynikać wyłącznie z ustaw.
2. Jawność działania organów Gminy obejmuje w szczególności prawo obywateli do uzyskiwania informacji, wstępu na sesje Rady Miejskiej i posiedzenia jej komisji, a także dostępu do dokumentów wynikających z zadań publicznych.
3. Dokumentami dotyczącymi działalności organów Gminy, do których obywatele mają prawo dostępu są w szczególności:
- uchwały Rady Miejskiej,
- protokoły sesji Rady Miejskiej oraz protokoły posiedzeń komisji Rady,
- zarządzenia Burmistrza Gminy,
- protokoły pokontrolne Komisji Rewizyjnej,
- umowy w sprawach zamówień publicznych.
4. Uzyskanie informacji oraz dostęp do dokumentów i korzystanie z nich odbywa się na następujących zasadach:
   a) uprawnionymi do uzyskiwania informacji o działalności organów Gminy oraz dostępu do dokumentów są wszystkie zainteresowane osoby,
   b) każdy ma prawo wglądu do dokumentów określonych w ust. 3 oraz dokonywania odpisów, wyciągów lub kserokopii,
   c) dokumenty udostępniają w pomieszczeniach Urzędu Miejskiego pracownicy Urzędu upoważnieni przez Przewodniczącego Rady Miejskiej i Burmistrza Gminy,
   d) odmowa udzielenia informacji lub dostępu do dokumentów może być uzasadniona tylko na postawie przepisów ustawowych ograniczających dostęp obywateli do informacji i dokumentów a w szczególności ustawy o ochronie informacji niejawnych, ustawy o ochronie danych osobowych i Kodeksu Postępowania Administracyjnego,
   e) w przypadku, gdy część dokumentu zawiera informacje, które nie mogą być ujawnione udostępnia się dokument z pominięciem tej części.
5. W sprawach nieuregulowanych w ust. 1 – 4 zastosowanie mają przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.

ROZDZIAŁ II
Referendum gminne i konsultacje

§ 13.

Referendum gminne przeprowadza się na podstawie obowiązujących przepisów.

 § 14.    

W referendum gminnym mieszkańcy Gminy, jako członkowie wspólnoty samorządowej wyrażają w drodze głosowania swoją wolę, co do sposobu rozstrzygania sprawy dotyczącej wspólnoty, mieszczącej się w zakresie zadań i kompetencji organów Gminy lub w sprawie odwołania Rady Miejskiej a także Burmistrza.

 § 15.    

1. Referendum przeprowadza się z inicjatywy Rady Miejskiej, lub na wniosek co najmniej 10% uprawnionych do głosowania mieszkańców Gminy.
2. Referendum w sprawie odwołania Rady Miejskiej przed upływem kadencji przeprowadza się wyłącznie na wniosek co najmniej 10% uprawnionych do głosowania mieszkańców Gminy.
3. Referendum w sprawie odwołania Burmistrza przed upływem kadencji przeprowadza się z inicjatywy Rady Miejskiej lub na wniosek co najmniej 10% uprawnionych do głosowania mieszkańców Gminy.
4. Referendum w sprawie odwołania Rady Miejskiej lub Burmistrza nie przeprowadza się:
1) przed upływem 12 miesięcy od dnia wyborów, albo od dnia ostatniego referendum w tej sprawie,
2) jeżeli data wyborów przedterminowych, przeprowadzonych w wyniku referendum miałaby przypaść w okresie 6 miesięcy przed zakończeniem kadencji Rady Miejskiej lub Burmistrza.

§ 16.

1. Referendum gminne jest ważne, jeżeli wzięło w nim udział co najmniej 30% uprawnionych do głosowania mieszkańców Gminy.
2. Wynik referendum gminnego jest rozstrzygający, jeżeli za jednym z rozwiązań w sprawie poddanej pod referendum oddano więcej niż połowę ważnych głosów.
3. Wynik referendum gminnego w sprawie samoopodatkowania się mieszkańców na cele publiczne jest rozstrzygający, jeżeli za samoopodatkowaniem oddano co najmniej 2/3 ważnych głosów.
4. W przypadkach określonych ustawą, oraz w innych sprawach ważnych dla Gminy mogą być przeprowadzone konsultacje z mieszkańcami.
5. Zasady, zakres i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami określa uchwała Rady Miejskiej.

ROZDZIAŁ III
Rada Miejska

§ 17.

1. Rada Miejska, zwana dalej „Radą” jest organem stanowiącym i kontrolnym w Gminie z zastrzeżeniem § 13.
2. Kadencja Rady trwa 4 lata licząc od dnia wyboru.
3. W skład Rady wchodzą radni w liczbie piętnastu.

§ 18.    

1. Do właściwości Rady należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania Gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej.
2. Do wyłącznej właściwości Rady należą sprawy:
   1) uchwalanie statutu Gminy,
   2) ustalanie wynagrodzenia Burmistrza, stanowienie o kierunkach jego działania oraz przyjmowanie sprawozdań z jego działalności,
   3) powoływanie i odwoływanie Skarbnika Gminy, który jest głównym księgowym budżetu, oraz Sekretarza Gminy - na wniosek Burmistrza,
   4) uchwalanie budżetu Gminy, rozpatrywanie sprawozdania z wykonania budżetu oraz podejmowanie uchwały w sprawie udzielenia lub nieudzielenia absolutorium z tego tytułu,
   5) uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego,
   6) uchwalanie programów gospodarczych,
   7) ustalanie zakresu działania jednostek pomocniczych, zasad przekazywania im składników mienia do korzystania oraz zasad przekazywania środków budżetowych na realizację zadań przez te jednostki,
   8) podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach,
   9)  podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych Gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących:
    a) określania zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych oraz ich wydzierżawiania lub najmu na okres dłuższy niż trzy lata, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej; do czasu określenia zasad Burmistrz może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą Rady,
    b) emitowania obligacji oraz określania zasad ich zbywania, nabywania i wykupu przez Burmistrza,
    c) zaciągania długoterminowych pożyczek i kredytów,
    d) ustalania maksymalnej wysokości pożyczek i kredytów krótkoterminowych zaciąganych przez Burmistrza w roku budżetowym,
    e) zobowiązań w zakresie podejmowania inwestycji i remontów o wartości przekraczającej granicę ustalaną corocznie przez Radę,
    f) tworzenia i przystępowania do spółek i spółdzielni oraz rozwiązywania i występowania z nich,
    g) określania zasad wnoszenia, cofania i zbywania udziałów i akcji przez Burmistrza,
    h) tworzenia, likwidacji i reorganizacji przedsiębiorstw, zakładów i innych gminnych jednostek organizacyjnych oraz wyposażania ich w majątek,
    i) ustalania maksymalnej wysokości pożyczek i poręczeń udzielanych przez Burmistrza w roku budżetowym,
   10) określanie wysokości sumy, do której Burmistrz może samodzielnie zaciągać zobowiązania,
   11) podejmowanie uchwał w sprawie przyjęcia zadań, o których mowa w art. 8 ust. 2 i 2a ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późniejszymi zmianami),
   12) podejmowanie uchwał w sprawach współdziałania z innymi gminami oraz wydzielanie na ten cel odpowiedniego majątku,
   13) podejmowanie uchwał w sprawach współpracy ze społecznościami lokalnymi i regionalnymi innych państw oraz przystępowania do międzynarodowych zrzeszeń społeczności lokalnych i regionalnych,
   14) podejmowanie uchwał w sprawach: herbu Gminy, nazw ulic i placów publicznych oraz wznoszenia pomników,
   15) nadawanie honorowego obywatelstwa Gminy,
   16) podejmowanie uchwał w sprawie zasad udzielania stypendiów dla uczniów i studentów,
   17) stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji Rady.

§ 19.    

1. Rada wybiera ze swego grona Przewodniczącego i dwóch Wiceprzewodniczących bezwzględną większością głosów, w głosowaniu tajnym, w obecności co najmniej połowy ustawowego składu Rady.
2. Zadaniem Przewodniczącego Rady jest wyłącznie organizowanie pracy Rady oraz prowadzenie obrad Rady. Przewodniczący może wyznaczyć do wykonywania swoich zadań Wiceprzewodniczącego.
3. W przypadku nieobecności Przewodniczącego i nie wyznaczenia Wiceprzewodniczącego, zadania Przewodniczącego wykonuje Wiceprzewodniczący najstarszy wiekiem.

§ 20.

1. Rada obraduje na sesjach zwoływanych przez Przewodniczącego w miarę potrzeby, nie rzadziej jednak niż raz na kwartał.
2. Tryb pracy Rady określa „Regulamin pracy Rady Miejskiej” stanowiący załącznik Nr 2 do niniejszego Statutu.

§ 21.    

Rada na wniosek zainteresowanych środowisk może wyrazić zgodę na utworzenie Młodzieżowej Rady Miejskiej mającej charakter konsultacyjny.

§ 22.    

Rada, powołując Młodzieżową Radę Miejską, nadaje jej statut określający tryb wyboru jej członków i zasady działania.

§ 23.    

Obsługę kancelaryjno – techniczną Rady pełni pracownik ds. obsługi Rady.

§ 24.    

Organem wykonawczym Gminy jest Burmistrz.

§ 25.    

Tryb wyboru i odwołania Burmistrza określa odrębna ustawa.

§ 26.    

1. Burmistrz wykonuje uchwały Rady Miejskiej i zadania Gminy określone przepisami prawa.
2. Do zadań Burmistrza należy w szczególności:
   1) przygotowywanie projektów uchwał Rady Miejskiej,
   2) określanie sposobu wykonywania uchwał Rady Miejskiej,
   3) gospodarowanie mieniem komunalnym,
   4) wykonywanie budżetu,
   5) zatrudnianie i zwalnianie kierowników gminnych jednostek organizacyjnych,
   6) kierowanie bieżącymi sprawami Gminy i reprezentowanie jej na zewnątrz,
   7) opracowywanie planu operacyjnego ochrony przed powodzią oraz ogłaszanie i odwoływanie pogotowia i alarmu przeciwpowodziowego,
   8) zarządzanie w razie konieczności ewakuacji z terenów zagrożonych w przypadku braku innych możliwości usunięcia bezpośredniego niebezpieczeństwa dla życia ludzi lub dla mienia.

§ 27.    

1. Burmistrz wykonuje swoje zadania przy pomocy Urzędu Miejskiego.
2. Organizację i zasady funkcjonowania Urzędu Miejskiego określa regulamin organizacyjny nadany przez Burmistrza w drodze zarządzenia.
3. Kierownikiem Urzędu Miejskiego jest Burmistrz.
4. Burmistrz w drodze zarządzenia powołuje i odwołuje Zastępcę Burmistrza.
5. Burmistrz może powierzyć prowadzenie określonych spraw Gminy w swoim imieniu Zastępcy Burmistrza lub Sekretarzowi Gminy.
6. Burmistrz jako Kierownik Urzędu Miejskiego wykonuje uprawnienia zwierzchnika służbowego w stosunku do pracowników Urzędu oraz kierowników gminnych jednostek organizacyjnych.

ROZDZIAŁ V
Pracownicy samorządowi

§ 28.    

Pracownicy Urzędu Miejskiego zatrudniani są w ramach stosunku pracy na podstawie:
   1) wyboru – Burmistrz,
   2) powołania – Zastępca Burmistrza, Sekretarz Gminy, Skarbnik Gminy (Główny Księgowy Budżetu) oraz Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego,
   3) umowy o pracę – pozostali pracownicy.

§ 29.    

1. Do nawiązania w imieniu pracodawcy stosunku pracy z Burmistrzem jest uprawniony na podstawie odrębnej uchwały Przewodniczący Rady Miejskiej. Podstawą nawiązania stosunku pracy z Burmistrzem są dokumenty wyborcze potwierdzające wybór Burmistrza.
2. Do nawiązania stosunku pracy z Sekretarzem Gminy, Skarbnikiem Gminy i Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego uprawniony jest Burmistrz. Podstawą nawiązania stosunku pracy jest uchwała Rady Miejskiej o powołaniu.
3. Do nawiązania stosunku pracy z kierownikami gminnych jednostek organizacyjnych uprawniony jest Burmistrz.
4. Kierownicy gminnych jednostek organizacyjnych nawiązują na podstawie umowy o pracę stosunek pracy z pracownikami tych jednostek.

§ 30.    

Sekretarz Gminy:
   1) zapewnia sprawne funkcjonowanie Urzędu Miejskiego oraz organizuje jego prace zgodnie ze wskazówkami i poleceniami Burmistrza,
   2) prowadzi sprawy Gminy powierzone mu przez Burmistrza,
   3) zastępuje Burmistrza i Zastępcę Burmistrza w razie ich nieobecności lub niemożności pełnienia obowiązków w sprawach dotyczących funkcjonowania Urzędu Miejskiego.

§ 31.    

Skarbnik Gminy jest głównym księgowym budżetu Gminy i wykonuje zadania określone przepisami prawa zapewniając prawidłową gospodarkę finansową Gminy poprzez:
   1) koordynację zadań w zakresie opracowywania budżetu i jego wykonywania,
   2) nadzór nad prawidłową realizacją wydatków w formie kontrasygnaty,
   3) kontrolę prawidłowości i legalności dokumentów dotyczących wykonywania budżetu Gminy oraz jego zmian,
   4) opracowywanie zbiorczych sprawozdań finansowych z wykonania budżetu i ich analiz.

część IV

Jednostki pomocnicze Gminy

§ 32.    

1. Gmina może tworzyć jednostki pomocnicze: sołectwa, dzielnice, osiedla i inne. Jednostką pomocniczą może być również położone na terenie Gminy miasto.
2. Jednostkę pomocniczą tworzy Rada Miejska w drodze uchwały po przeprowadzeniu konsultacji z mieszkańcami lub z ich inicjatywy.
3. W jednej miejscowości tworzy się w zasadzie jedną jednostkę pomocniczą.
4. W szczególnie uzasadnionych wypadkach Rada Miejska może, z zastrzeżeniem ust. 2 utworzyć w jednej miejscowości więcej niż jedną jednostkę pomocniczą, znosić lub łączyć jednostki pomocnicze oraz zmieniać ich granice.
5. Rada Miejska może podjąć uchwałę o podziale, połączeniu lub zmianie granic sołectwa, jeżeli za podziałem, połączeniem lub zmianą granic opowie się 3/5 mieszkańców zainteresowanych jednostek pomocniczych mających czynne prawo wyborcze biorących udział w konsultacji przy spełnieniu warunków uczestnictwa w konsultacji co najmniej połowy uprawnionych do udziału w konsultacji; przy podziale lub zmianie granic jednostki pomocniczej wymóg zgody 3/5 mieszkańców dotyczy wyłącznie obszaru postulowanej jednostki pomocniczej lub obszaru, który ma być objęty zmianą granic.
6. Szczegółowy tryb czynności związanych z tworzeniem, znoszeniem i łączeniem jednostek pomocniczych lub zmian ich granic określa Rada Miejska w odrębnej uchwale.
7. Organizacje i zakres działania jednostek pomocniczych określa Rada Miejska odrębnym Statutem.
8. Statut jednostki pomocniczej może przewidywać powołanie jednostki niższego rzędu w ramach jednostki pomocniczej.
9. Granice aktualnie istniejących jednostek pomocniczych Gminy naniesione zostały na mapie stanowiącej załącznik Nr 3 do niniejszego Statutu.

§ 33.    

1. Jednostka pomocnicza zarządza i korzysta z mienia komunalnego oraz rozporządza dochodami z tego źródła w zakresie określonym w Statucie tej jednostki. Statut jednostki pomocniczej ustala również zakres czynności dokonywanych samodzielnie przez jednostkę pomocniczą w zakresie przysługującego jej mienia. Powyższe zasady stosuje się odpowiednio do jednostki niższego rzędu, o której mowa w § 32 ust. 8.
2. Jednostki pomocnicze prowadzą gospodarkę finansową w ramach budżetu Gminy.
3. Jednostki pomocnicze gospodarują samodzielnie środkami wyodrębnionymi do ich dyspozycji, przeznaczając te środki na realizację zadań spoczywających na tych jednostkach.
4. Rada uchwala corocznie załącznik do uchwały budżetowej określający wydatki jednostek pomocniczych w układzie działów i rozdziałów klasyfikacji budżetowej.
5. Jednostki pomocnicze, decydując o przeznaczeniu środków, o których mowa w ust. 3 obowiązane są do przestrzegania podziału wynikającego z załącznika do budżetu gminy.
6. Decyzje w sprawach określonych w ust. 2 - 3 są wiążące dla składających oświadczenia woli w zakresie zarządu mieniem Gminy.
7. Przewodniczący Rady zaprasza pisemnie sołtysów i przewodniczących organów wykonawczych jednostek pomocniczych do udziału w sesjach Rady.
8. Przewodniczący komisji Rady mogą, jeżeli uznają to za celowe zapraszać do udziału w pracach komisji sołtysów i przewodniczących organów wykonawczych jednostek pomocniczych.
9. Sołtysi i przewodniczący organów wykonawczych jednostek pomocniczych mają prawo do zajęcia stanowiska na sesjach Rady lub na posiedzeniach komisji, na które zostali zaproszeni w sprawach dotyczących jednostek pomocniczych przez nich reprezentowanych.

§ 34.    

1. Jednostki pomocnicze podlegają nadzorowi organów Gminy na zasadach określonych w statutach tych jednostek.
2. Kontrolę gospodarki finansowej jednostek pomocniczych sprawuje Skarbnik Gminy i przedkłada informację w tym zakresie Radzie Miejskiej i Burmistrzowi.

część V

Mienie komunalne i gospodarka finansowa

Gminy

ROZDZIAŁ I
Mienie komunalne

§ 35.

Mieniem komunalnym Gminy jest własność i inne prawa majątkowe należące do Gminy oraz jej osób prawnych.

§ 36.    

Gmina nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania innych komunalnych osób prawnych, a te nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania Gminy.

§ 37.    

Obowiązkiem osób uczestniczących w zarządzaniu mieniem komunalnym jest zachowanie szczególnej staranności przy wykonywaniu zarządu zgodnie z przeznaczeniem tego mienia i przy jego ochronie.

§ 38.    

Gmina prowadzi samodzielnie gospodarkę finansową na podstawie rocznego budżetu Gminy.

§ 39.    

1. Burmistrz przygotowuje projekt uchwały budżetowej wraz z objaśnieniami. Bez zgody Burmistrza Rada nie może wprowadzić w projekcie budżetu Gminy zmian powodujących zwiększenie wydatków nie znajdujących pokrycia w planowanych dochodach lub zwiększenia planowanych dochodów bez jednoczesnego ustanowienia źródeł tych dochodów.
2. Projekt uchwały budżetowej wraz z objaśnieniami oraz informacją o stanie mienia komunalnego Burmistrz przedstawia:
   1) Regionalnej Izbie Obrachunkowej – celem zaopiniowania,
   2) Radzie Miejskiej najpóźniej do dnia 15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy.
3. Opinię Regionalnej Izby Obrachunkowej o projekcie uchwały budżetowej Burmistrz obowiązany jest przedstawić przed uchwaleniem budżetu Radzie.
4. Budżet uchwalany jest przez Radę do końca roku poprzedzającego rok budżetowy.
5. Do czasu uchwalenia budżetu przez Radę, jednak nie później niż do 31 marca roku budżetowego, podstawą gospodarki budżetowej Gminy jest projekt przedłożony Radzie.

§ 40.    

1. Dochodami Gminy są:
   1) podatki, opłaty i inne wpływy określane w odrębnych ustawach jako dochody gmin,
   2) dochody z majątku Gminy,
   3) subwencja ogólna z budżetu państwa.
2. Dochodami Gminy mogą być:
   1) dotacje celowe na realizację zadań zleconych oraz na dofinansowanie zadań własnych,
   2) wpływy z samoopodatkowania mieszkańców,
   3) spadki, zapisy i darowizny,
   4) inne dochody.

§ 41.    

Bankową obsługę budżetu wykonuje bank wybrany przez Radę w trybie określonym w przepisach o zamówieniach publicznych.

§ 42.    

1. Wydatki budżetu nie mogą przekraczać dochodów oraz wpływów z pożyczek krótkoterminowych i obligacji pomniejszonych o dokonane spłaty.
2. Uchwały Rady Miejskiej dotyczące zobowiązań finansowych wskazują źródła dochodów, z których zobowiązania te zostaną pokryte.

§ 43.

1. Dyspozycja środkami pieniężnymi Gminy jest oddzielona od kasowego jej wykonania.
2. Wydatki dokonywane są w miarę wpływów dochodów budżetowych w granicach uchwalonych przez Radę.

§ 44.    

1. Gospodarka finansowa Gminy jest jawna.
2. Za prawidłową gospodarkę finansową Gminy odpowiada Burmistrz.
3. Burmistrzowi przysługuje wyłączne prawo:
   1) zaciągania zobowiązań mających pokrycie w ustalonych w uchwale budżetowej kwotach wydatków, w ramach upoważnień udzielonych przez Radę,
   2) emitowania papierów wartościowych, w ramach upoważnień udzielonych przez Radę,
   3) dokonywania wydatków budżetowych,
   4) zgłaszania propozycji zmian w budżecie Gminy,
   5) dysponowania rezerwami budżetu Gminy,
   6) blokowania środków budżetowych w przypadkach określonych ustawą.
4. Burmistrz ogłasza uchwałę budżetową i sprawozdanie z jej wykonania przez podanie do publicznej wiadomości, w trybie przewidzianym dla aktów prawa miejscowego, niezwłocznie po jej uchwaleniu.

§ 45.    

Warunki zaciągania pożyczek i kredytów oraz emisji papierów wartościowych przez Gminę określają odrębne ustawy.

część VI

Postanowienia końcowe

§ 46.    

Rada może dokonywać zmian Statutu w trybie obowiązującym dla jego uchwalenia.

§ 47.    

W sprawach nie objętych niniejszym Statutem odpowiednie zastosowanie mają przepisy ustawowe dotyczące samorządu terytorialnego.